ΟΔΩΝΥΜΙΚΑ ΧΟΛΑΡΓΟΥ: Οδός Θεσσαλονίκης

Η οδός Θεσσαλονίκης ενώνει την πλατεία του Ι.Ν. Αγίας Τριάδος (Πλαστήρα) με την πλατεία Παπαφλέσσα στον Άνω Χολαργό.

Από εδώ ξεκινάει κάθε χρόνο η περιφορά της εικόνας της Αγίας Τριάδος, την παραμονή της εορτής του Αγίου Πνεύματος, ενώ στην οδό Θεσσαλονίκης βρίσκεται και η έδρα του ξενώνα κακοποιημένων γυναικών «Φοίβη».

Θεσσαλονίκη: Μεγάλη πόλη της Μακεδονίας, στο μυχό του Θερμαϊκού Κόλπου, δεύτερη σε πληθυσμό πόλη της Ελλάδας, πρωτεύουσα του ομώνυμου νομού, αποκαλούμενη «Συμπρωτεύουσα» και «Νύμφη του Θερμαϊκού».

Έχει μεγάλο και σημαντικό λιμάνι και αποτελεί το διοικητικό, οικονομικό, πολιτικό, πνευματικό και επιστημονικό κέντρο της βόρειας Ελλάδας. Έχει Πανεπιστήμιο και είναι έδρα της Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης. Έχει επίσης σημαντική βιομηχανία.

Η πόλη κτίστηκε στους χρόνους της Μακεδονικής κυριαρχίας (4ος αι. π.Χ.), πιθανώς στα ερείπια της πόλεως Θέρμης, που κατέστρεψε ο Κάσσανδρος το 316 π.Χ. και ονομάστηκε έτσι από τη σύζυγο του Κασσάνδρου, Θεσσαλονίκη, ετεροθαλή αδελφή τον Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Γρήγορα αναπτύχθηκε σε ναυτικό και εμπορικό κέντρο και γνώρισε μεγάλη ακμή, που συνεχίστηκε και στη Ρωμαϊκή εποχή. Οι Ρωμαίοι μάλιστα την έκαναν πρωτεύουσα της επαρχίας Μακεδονίας και αργότερα ο αυτοκράτορας Γαλέριος έκτισε εκεί ανάκτορα και άλλα μνημεία (ανάκτορο, Ροτόντα, Αψίδα -σήμερα Καμάρα-, Οκτάγωνο, Ιππόδρομος).

Στην περίοδο αυτή δεσπόζει το μαρτύριο του Αγίου Δημητρίου, Ρωμαίου αξιωματικού, που έγινε προστάτης Άγιος και πολιούχος της Θεσσαλονίκης. Στους χριστιανικούς χρόνους έγινε θρησκευτικό κέντρο. Τον 3ο αι. μ.Χ. δέχθηκε καταστρεπτικές επιδρομές Γότθων και Ούννων, ενώ το 390 μ.Χ. έγιναν στην πόλη μεγάλες σφαγές από τον αυτοκράτορα Θεοδόσιο Α’, ως τιμωρία για στάση των κατοίκων της.

Στους βυζαντινούς χρόνους ήταν η δεύτερη πόλη της αυτοκρατορίας και δέχθηκε πολλές επιδρομές Σλάβων, Νορμανδών, Σαρακηνών (904), Βουλγάρων, Φράγκων (1204), Βενετών (1423) και τέλος των Τούρκων, που την κατέλαβαν το 1430 και την κράτησαν μέχρι το 1912 (εκεί γεννήθηκε το 1880 ο Κεμάλ Ατατούρκ). Στη διάρκεια της Τουρκοκρατίας (κατά την οποία εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη μεγάλος αριθμός Εβραίων, κυρίως μετά το 1492) η πόλη ευημερούσε, ιδίως μετά το 1821.

Σημαντικό μέρος της οικονομικής ζωής της πόλεως, μέχρι το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, βρισκόταν στα χέρια του εβραϊκού στοιχείου. Το 1908 κηρύχθηκε εκεί η Επανάσταση των Νεοτούρκων και τέλος, στις 26 Οκτωβρίου 1912, στη διάρκεια του Α’ Βαλκανικού Πολέμου, ο Ελληνικός Στρατός απελευθέρωσε την πόλη.

Το 1916 έγινε εκεί το Κίνημα της Εθνικής Αμύνης από τον Ελευθέριο Βενιζέλο. Το 1917 το μεγαλύτερο τμήμα της πόλεως αποτεφρώθηκε από μεγάλη πυρκαγιά και χρειάστηκε να ξανακτιστεί με νέο ρυμοτομικό σχέδιο. Μεγάλη ώθηση πήρε η οικονομική, κοινωνική κ.λπ. ζωή της πόλεως με την καθιέρωση της Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης (από το 1926).

Στη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής (1941-44) το εβραϊκό στοιχείο αποδεκατίστηκε σχεδόν ολοκληρωτικά. Στις μέρες μας η Θεσσαλονίκη επιλέχθηκε ως Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το 1997, στο πλαίσιο του σχετικού θεσμού. Στη Θεσσαλονίκη υπάρχουν πολλά μνημεία, αντιπροσωπευτικά της μακραίωνης ιστορίας της (ρωμαϊκά, βυζαντινά, φράγκικα, τουρκικά), ανάμεσα στα οποία δεσπόζει ο Λευκός Πύργος, βενετικό κτίσμα του 15ου αι., που αποτελεί και το σύμβολο της πόλεως.

⇒ Με πληροφορίες από: «Οδωνυμικά του Χολαργού» (2004, Εκδ. πρ. Δήμου Χολαργού)